Nói
1 cách đơn giản thì, trình độ kinh tế Việt Nam mình còn kém lắm, nên nếu có ai
muốn bứt phá để phát triển thì nên tham khảo các yếu tố sau:
1. Gamification
Trong vòng 1-2 năm trở lại đây, thuật ngữ “Gamification”
đã và đang trở thành một “buzz-words” trong nhiều lĩnh vực khác nhau như
marketing, thiết kế và phát triển sản phẩm, thậm chí trong cả quản lý và điều
hành doanh nghiệp (Enterprise game). Vậy tóm lại Gamification là gì? Nói một
cách đơn giản, Gamification là việc ứng dụng các thành phần của Game (Game’s
elements) vào trong các lĩnh vực khác bên ngoài Game industry. Cụ thể, việc áp
dụng các lý thuyết thiết kế Game vào thiết kế phần mềm, xây dựng văn hóa doanh
nghiệp, marketing với mục tiêu mang lại lợi ích tích cực như khuyến khích khách
hàng tiêu dùng, gắn kết người dùng với các ứng dụng phần mềm cũng như các
website hay các ứng dụng di động,…
Ứng dụng Gamification vào website thương mại điện tử nhằm
kết nối khách hàng với website, giúp tăng thời gian tương tác, khuyến khích các
hành động mua bán hay tham khảo thông tin sản phẩm trên các trang web bán
hàng.
Ví dụ tại trang
VatGia.com.
Đối với một sàn giao dịch TMĐT như VatGia.com, một trong những KPI quan trọng là
thu hút khách hàng tham quan nhiều gian hàng trực tuyến, tìm kiếm, xem và đánh
giá sản phẩm có tại VatGia.com càng nhiều càng tốt. Vì vậy, VatGia.com đưa vào
hệ thống tích điểm dành cho người dùng, số điểm tích lũy được có thể quy đổi
thành tiền thưởng.
Hoặc
như
Yes24.vn là một ví dụ thú vị
khác. Khi khách hàng mua sản phẩm từ Yes24.vn, khách được tích lũy hai loại điểm
thưởng: điểm thưởng có giá trị tương đương chiết khấu từ tiền mặt và điểm thưởng
dưới dạng Kẹo Sao. Khách hàng có thể dùng Kẹo Sao để tham gia các chương trình
khuyến mãi khác, quay số trúng thưởng hoặc chơi những mini game để tích lũy được
thêm nhiều điểm thưởng khác. Khách hàng, đặc biệt là phụ nữ, sau lần đầu mua
hàng tại Yes24.vn, sẽ vì những điểm thưởng này mà quay lại, thử tìm kiếm thêm
những sản phẩm khác và cứ thế thành nghiện mua sắm từ lúc nào không hay.
Những ví dụ phía trên chỉ mới miêu tả những trò đơn giản
nhất từ việc ứng dụng Gamification. Tùy thuộc vào từng mô hình trong TMĐT sẽ có
các KPIs tương xứng khác nhau, từ đó, việc áp dụng Gamification vào hệ thống
cũng phải linh hoạt khác nhau.
2. Social ++
Nếu chỉ cài đặt plug – in Social (các button +1, LIKE,
SHARE hay RECOMMEND của các mạng xã hội như Facebook, Google +,…) cho website
thêm phần sôi động và trông có vẻ không lỗi thời mà không hề có động thái nào
khác, thì chưa gọi là ứng dụng yếu tố “Social” hoàn toàn vào website TMĐT
được.
Hãy “bao phủ” người dùng trong suốt hành vi mua hàng, từ
khi mới có ý định cho đến giai đoạn sau mua hàng bằng các kết nối khác nhau với
mạng xã hội. Người dùng thường có nhu cầu tìm hiểu thông tin, tham khảo ý kiến
từ bạn bè mình hoặc những người từng mua sản phẩm mình dự định
mua. Nếu vào một website bán hàng, người dùng có thể thấy “A., bạn
của bạn đã từng mua sản phẩm này” thì website dễ tạo thiện cảm và lòng tin với
khách hàng tiềm năng của mình.
AirBnb.com là trang web
trung gian cầu nối giữa chủ nhà – là bên cung cấp dịch vụ cho thuê phòng ngắn
hạn và người dùng cuối – là người có nhu cầu tìm kiếm, đặt phòng từ khắp nơi
trên thế giới. Nhiều người sẽ đặt ngay câu hỏi, liệu chủ nhà cho thuê phòng ngắn
hạn đó có phải là những người uy tín hay không, làm sao tôi có thể biết họ là
ai, tôi hoang mang lo lắng cho việc đặt phòng của mình. Từ thắc mắc trên,
Airbnb.com tìm ra giải pháp tích cực là nhúng sâu Facebook vào nền tảng của
mình, cho phép khách hàng của mình có thêm vài thông tin tham khảo về chủ nhà.
Ví dụ, trong mạng lưới người quen biết của họ trên Facebook, có ai đó là bạn của
chủ nhà cho thuê trên Airbnb.com, cũng sẽ khiến họ an tâm và tự tin với quyết
định đặt phòng và thanh toán của mình.
3. Big Data
Sẽ có ý kiến cho rằng thời điểm này vẫn là quá sớm cho
Big Data. Hoặc thậm chí, có người phản đối ngay bởi vì “làm gì có data đâu để
mà… big”. Thế nhưng, nếu không có sự chuẩn bị kỹ lưỡng từ bây giờ mà cứ chủ quan
thu thập dữ liệu vô tội vạ từ trước, thì tương lai rất gần là website TMĐT ấy sẽ
ngập ngụa giữa biển hồ dữ liệu không có liên quan đến nhau.
Bạn có hiểu về người dùng của mình bởi hành vi của họ?
Bạn có biết tháng này sản phẩm nào đang được bán chạy nhất và được tiêu thụ bởi
nhóm đối tượng nào không? 6 tháng tiếp theo bạn không nên nhập những mặt hàng
nào về bán bởi vì gần như chắc chắn sẽ không bán được?
Thực trạng các website hiện nay chỉ thu thập thông tin
khách hàng của mình ở mức độ đơn giản, ví dụ như email, số điện thoại, họ tên,
hoặc có thêm vài trường thông tin khác như ngày tháng năm sinh, nghề nghiệp rất
chung chung. Bằng một vài cách nào đó, nên thu thập thêm ý kiến hay thông tin
khách hàng để lưu trữ làm dữ liệu khách hàng về sau. Lấy lòng khách hàng bằng
những điểm nhỏ nhưng thể hiện sự chu đáo, quan tâm họ như giới thiệu một vài
quyển sách mới thuộc thể loại yêu thích của khách hàng, sẽ khiến cho khách hàng
muốn gắn kết dài lâu, tăng thêm đợt đặt hàng và hài lòng khi trả tiền cho dịch
vụ của website thương mại điện tử đó.
Nếu công ty của bạn chưa có sự chuẩn bị cho Big Data, nên
làm ngay từ lúc này, đừng trì hoãn thêm vì chỉ khoảng vài năm nữa, rất gần thôi,
sẽ có những ông lớn trong lĩnh vực TMĐT nước ngoài vào Việt Nam, việc đầu tiên
họ tìm kiếm ở đối tác của họ là dữ liệu chi tiết bạn có (và dĩ nhiên là đi kèm
cách xử lý nó như thế nào), hơn là nguồn traffic hư hư ảo ảo chỉ được đo đếm
trên Google Analytics hay Alexa.
Kết
Thương mại điện tử Việt Nam đã trải qua hơn 10 năm hình
thành và phát triển, có nền tảng và thị trường tốt để mở rộng. Tuy vậy, nhìn lại
trong suốt quá trình ấy vẫn chỉ là những mô tuýp sản phẩm rập khuôn, các giao
diện có bố cục giống nhau, quy trình mua hàng hay đăng tải sản phẩm không có gì
khác nhau, cùng một màu chán ngắt và buồn tẻ. Thỉnh thoảng vẫn có những sản phẩm
đột phá mang đến trải nghiệm mua sắm trực tuyến mới, lại trở thành ngôi sao vụt
sáng trong chốc lát rồi lại nép mình khiêm tốn giữa bầu trời đêm mờ mịt.
Những yếu tố phía trên không mới lạ, là câu chuyện “biết
rồi khổ lắm nói mãi” thế nhưng không rõ có bao nhiêu sản phẩm trong số hơn
60.000 website TMĐT đang hoạt động tại Việt Nam đã áp dụng triệt để vào mô hình
kinh doanh và quản lý của mình? Một điều nho nhỏ cần ghi nhớ, làm thương mại
điện tử nhằm để tối ưu hóa chi phí cho công ty (giảm lượng nhân sự không cần
thiết, hạn chế hàng tồn kho vì tốn kém chi phí quản lý kho bãi, và nhiều lý do
khác), hiểu khách hàng của mình rõ ràng hơn so với thương mại truyền thống (vì
có thể đo lường, theo dõi được). Vậy nên, phải khai thác và tận dụng tối đa yếu
tố “điện tử” – nhất là với xu hướng công nghệ hóa cuộc sống như hiện nay.
Nguồn: lượm lặt từ Twenty